Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο του Gothenburg ισχυρίζονται ότι ανακάλυψαν μια πρωτεΐνη η οποία αυξάνει τον κίνδυνο επέκτασης και επανεμφάνισης του καρκίνου του πνεύμονα μετά τη θεραπεία. Τα αποτελέσματα της έρευνάς τους ίσως σημάνουν πιο στοχευμένες θεραπείες, ιδίως για τους μεγαλύτερους σε ηλικία ασθενείς.
Ειδικότερα, η ομάδα συνέκρινε καρκινικούς όγκους του πνεύμονα από νεαρά και μεγαλύτερης ηλικίας ποντίκια. Ανέλυσαν παράλληλα δεδομένα από 1.000 ασθενείς σε περιοχές της Σουηδίας. Τα αποτελέσματα της έρευνάς τους δημοσιεύονται σε έρευνα στο περιοδικό Nature: DOI: 10.1038/s41586-026-10216-0) και αποκαλύπτουν ένα συνεχιζόμενο μοτίβο.
- Στους μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς, οι όγκοι ήταν μικρότεροι ενώ ο ρυθμός ανάπτυξής τους ήταν πιο μικρός.
- Από την άλλη πλευρά η ασθένεια είχε ήδη εξελιχθεί τη στιγμή της διάγνωσης και επεκταθεί σε άλλα όργανα.
Όπως επισημαίνει ο Volkan Sayin του Πανεπιστήμιο του Gothenburg κάτι τέτοιο εξηγεί με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο ένα παράδοξο που αντιμετωπίζουμε ιδιαίτερα στους μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς, οι οποίοι μπορούν να διαγνωστούν με έναν μικρό καρκινικό όγκο, ο οποίος παρουσιάζει σταδιακή και με μικρό ρυθμό ανάπτυξη, ο οποίος όμως σε κάθε περίπτωση έχει ήδη επεκταθεί πολύ σε άλλα όργανα πέρα από τον πνεύμονα, για παράδειγμα στο συκώτι, στα κόκαλα.
Τι έδειξε η μελέτη!
Η μελέτη έδειξε ότι καθώς προχωράει η ηλικία του ατόμου, αλλάζει η βιολογική συμπεριφορά του καρκίνου του πνεύμονα, κάνοντας τους όγκους πιο πιθανό να επεκταθούν. Η επιστημονική ομάδα ανίχνευσε μια πρωτεΐνη γνωστή ως ATF4 που υπό κανονικές συνθήκες βοηθάει στην απόκριση στο stress, βοηθώντας στα κύτταρα να αμύνονται σε διάφορους παράγοντες, όπως η έλλειψη θρεπτικών ουσιών.
Στους ηλικιωμένους όμως ασθενείς αυτή η διαδικασία απόκρισης στο στρες επηρεάζεται από τον όγκο, επιτρέποντας στα καρκινικά κύτταρα να επαναπρογραμματίσουν το μεταβολισμό τους. Μπορεί μεν να μην αναπτύσσεται ταχύτερα, όμως οι αλλαγές αυτές στη μεταβολική δραστηριότητα, τους δίνει τη δυνατότητα να εξαπλωθούν και να σχηματίσουν μεταστάσεις.
Αυτό που διαπίστωσαν ήταν αυξημένα επίπεδα ATF4 στους καρκινικούς όγκους σε μεγαλύτερης ηλικίας ατόμων, όπως και σε ποντίκια. Τα αυξημένα αυτά επίπεδα συνδέθηκαν με μεγαλύτερη πιθανότητα επανεμφάνισης του καρκίνου μετά από χειρουργική επέμβαση, αλλά ταυτόχρονα και με χαμηλότερα ποσοστά επιβίωσης. Οι παρατηρήσεις αυτές έγιναν σε άτομα με πνευμονικό αδενοκαρκίνωμα, έναν από τους πιο συχνούς τύπους καρκίνου του πνεύμονα.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η ATF4 δεν αποτελεί μόνο μέρος του μηχανισμού που ευθύνεται για την επέκταση του καρκίνου του πνεύμονα, ωστόσο διαδραματίζει όμως και ρόλο στην επιθετικότητά του, αναφέρει η Clotilde Wiel Associate Professor στο Πανεπιστήμιο του Gothenburg.
Μια νέα στρατηγική θεραπείας
Ακριβώς αυτή η συμπεριφορά της ATF4 οδήγησε στην ανακάλυψη μιας νέας στρατηγικής για την αντιμετώπιση του εν λόγω τύπου καρκίνου. Όταν οι ερευνητές μπλόκαραν την ATF4 ή κάποια μεταβολική διεργασία που ελέγχεται από την ATF4, η διασπορά του καρκινικού όγκου στα μεγαλύτερης ηλικίας ποντίκια μειώθηκε σημαντικά.
Προηγουμένως οι ερευνητές αντιμετώπιζαν μεγάλες δυσκολίες να καταλάβουν για ποιον λόγο παρόμοια φάρμακα δεν λειτουργούσαν σε κλινικές δοκιμές που έλαβαν χώρα σε ανθρώπους.
Η εν λόγω έρευνα δείχνει ότι το πρόβλημα μάλλον οφειλόταν στο γεγονός ότι οι θεραπείες δεν απευθύνονταν σε ανθρώπους που είχαν τις περισσότερες πιθανότητες να επωφεληθούν από αυτήν. Εν ολίγοις, τα αποτελέσματα της έρευνάς μας δείχνουν ότι οι εν λόγω φαρμακευτικές θεραπείες λειτουργούν καλύτερα αν χρησιμοποιηθούν πιο στοχευμένα, για παράδειγμα σε μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς όπου οι καρκινικοί όγκοι δείχνουν υψηλή δραστηριότητα ATF4, αναφέρει η Clotilde Wiel.
Πρέπει να ληφθεί υπόψη η ηλικία
Οι περισσότερες θεραπείες, συμπεριλαμβανομένων της χημειοθεραπείας, έχουν σχεδιαστεί για να επιτίθενται σε καρκινικούς όγκους οι οποίοι αναπτύσσονται γρήγορα. Ωστόσο όμως, ο εν λόγω τύπος καρκινικού όγκου που αναφέραμε στο άρθρο μας, αναπτύσσεται πιο αργά σε ηλικιωμένα άτομα. Οι ερευνητές καταλήγουν ότι, με βάση τουλάχιστον τα ευρήματα της έρευνας, θα πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στις βιολογικές επιδράσεις της ενηλικίωσης, γιατί αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο αναπτύσσονται οι όγκοι.
Ακολουθήστε το Techmaniacs.gr στο Google News για να διαβάζετε πρώτοι όλα τα τεχνολογικά νέα. Ένας ακόμα τρόπος να μαθαίνετε τα πάντα πρώτοι είναι να προσθέσετε το Techmaniacs.gr στον RSS feeder σας χρησιμοποιώντας τον σύνδεσμο: https://techmaniacs.gr/feed/.
