Η Meta φαίνεται πως κατέληξε σε συμφωνία με τις πολιτείες των ΗΠΑ, ώστε να βάλει τέλος στις δικαστικές διαμάχες μαζί τους, για τις βλάβες που προκαλεί στους ανήλικους. Η εταιρεία συμφώνησε να καταβάλει το ποσό των 16,68 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ υποχρεώνεται να προχωρήσει σε ριζικές αλλαγές στο Facebook και το Instagram, ώστε να παρέχει προστασία στους ανήλικους χρήστες.
Οι αγωγές κατηγορούσαν τη Meta πως έχει σχεδιάσει το Facebook και το Instagram με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι εθιστικά στα παιδιά, ενώ συλλέγει και προσωπικά δεδομένα ανηλίκων, παρά τις δηλώσεις της πως δεν το έκανε. Χωρίς όμως καταδίκη, η Meta συνεχίζει να δηλώνει πως δεν έκανε κάτι παράνομο.
Η δίκη σταμάτησε σε χρόνο ρεκόρ
Οι 29 πολιτείες που είχαν καταθέσει μήνυση, οδήγησαν τη Meta σε ομοσπονδιακή δίκη στην Καλιφόρνια. Πρόκειται για μια από τις πιο συζητημένες και σημαντικές δίκες μέχρι σήμερα, για την ασφάλεια των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στην ψυχική υγεία των παιδιών και όχι μόνο.
Στις αγωγές διαβάσαμε πως η Meta εν γνώσει της συνέλεγε προσωπικά δεδομένα ανηλίκων, παρότι γνώριζε την ηλικία τους, χωρίς την ενημέρωση και λήψη συγκατάθεσης από γονείς και κηδεμόνες, όπως απαιτεί ο νόμος. Αυτά τα δεδομένα τροφοδοτούν την εκπαίδευση των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης της εταιρείας.
Το ομοσπονδιακό δικαστήριο της Καλιφόρνια είναι γνωστό για τις αποφάσεις του κατά των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών, ιδιαίτερα σε θέματα ανηλίκων. Έτσι, η Meta αμέσως μετά την έναρξη της δίκης συμφώνησε σε διακανονισμό με τις 29 πολιτείες, για το ποσό των 16,68 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η Meta θα πρέπει να προχωρήσει σε αλλαγές σε Facebook και Instagram
Το οικονομικό σκέλος του διακανονισμού ακούγεται τεράστιο, όμως δεν είναι απαραίτητα. Αυτό που έχει σημασία όμως είναι πως η Meta δεσμεύεται να αλλάξει τις πλατφόρμες της, σύμφωνα με όσα περιλαμβάνει ο διακανονισμός. Έτσι, θα φέρει νέα μέτρα για την προστασία των παιδιών και των εφήβων που έχουν λογαριασμούς στις πλατφόρμες της.
Μέσα στα μέτρα που θα λάβει θα είναι ο περιορισμός χρόνου που θα μπορούν να περάσουν οι ανήληκοι στις πλατφόρμες της ανά ημέρα, ενώ παράλληλα θα περιορίσει την πρόσβαση κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Ακόμα όμως η Meta δεν έχει τελειώσει με τις δικαστικές υποθέσεις. Η εταιρεία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει χιλιάδες αγωγές από ομοσπονδιακά και πολιτειακά δικαστήρια, μαζί με αρκετές ακόμα εταιρείες τεχνολογίας, όπως η Snap, η Alphabet (Google) και η ByteDance (TikTok). Σύμφωνα με αυτές τις υποθέσεις, οι πλατφόρμες έχουν σχεδιαστεί ώστε να είναι εθιστικές και ιδιαίτερα στα παιδιά, επιβαρύνοντας έτσι την ψυχική τους υγεία.
Μια ιστορική συμφωνία για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης
Αυτό είναι το πρώτο μεγάλο πρόστιμο που έχει δεχθεί ποτέ η Meta, παρά το ότι η ίδια δεν παραδέχεται καμία παράβαση. Το ποσό είναι μεγάλο, όμως η ίδια η συμφωνία φέρνει ένα νέο νομοθετικό πλαίσιο για το πώς πρέπει να συμπεριφέρονται οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης όταν έχουν να κάνουν με ανήλικους. Η Meta κάνει την αρχή και οι υπόλοιπες εταιρείες πρέπει να ακολουθήσουν, ώστε να μην έρθουν αντιμέτωπες με τεράστια πρόστιμα.
Για πρώτη φορά, η συζήτηση δεν αφορά απλώς το αν τα κοινωνικά δίκτυα επηρεάζουν τους ανήλικους, αλλά το κατά πόσο ο ίδιος ο σχεδιασμός τους μπορεί να θεωρηθεί υπεύθυνος για τη δημιουργία εθιστικής συμπεριφοράς. Και αυτή η συζήτηση φαίνεται πως μόλις άρχισε.
Με τη ματιά του Techmaniacs
Το πρόστιμο των 16,68 δισεκατομμυρίων δολαρίων φαίνεται πολύ μεγάλο και είναι. Μην ξεχνάμε όμως πως η Meta το 2026 είχε καθαρά κέρδη λίγο πάνω από 60 δισεκατομμύρια (με συνολικό τζίρο πάνω από $200 δισεκ.). Προφανώς και το εν λόγω πρόστιμο ήταν βαρύ πλήγμα, καθώς αποτελεί περίπου το 1/4 των περσινών της εσόδων. Η ίδια η εταιρεία αρνείται πως παραβίασε τη νομοθεσία, όμως το γεγονός πως συμφώνησε σε έναν τόσο μεγάλο διακανονισμό, μάλλον δείχνει το αντίθετο.
Αυτό είναι το πρώτο σοβαρό ποσό που ακούμε να επιδίδεται σε μια εταιρεία που έχει παραβατική συμπεριφορά, άσχετα αν δεν την παραδέχεται η ίδια. Μέχρι τώρα, ακούγαμε για πρόστιμα που ήταν απλά ένα πολύ μικρό κλάσμα των ετήσιων καθαρών κερδών εταιρειών. Τόσο μικρά πρόστιμα που μια εταιρεία θα μπορούσε απλά να τα χαρακτηρίσει λειτουργικά έξοδα και να συνεχίσει την παράνομη πρακτική.
Όταν όμως ένα πρόστιμο τόσο μεγάλο βλάπτει την εταιρεία, ίσως την επόμενη φορά που θα σκεφτεί να προχωρήσει σε μια παράνομη πολιτική, θα το σκεφτεί καλύτερα.