Σε απόσταση 105 ετών φωτός από εμάς, στον αστερισμό της Κόμη Βερενίκης, το άστρο HD 110067 φιλοξενεί έξι πλανήτες, οι οποίοι συμπεριφέρονται με μαθηματική ακρίβεια. Η έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature μας δίνει περισσότερες πληροφορίες για το εν λόγω σύστημα, με έξι πλανήτες που είναι κλειδωμένοι σε έναν απόλυτα συγχρονισμένο ρυθμό.
Τα χαρακτηριστικά του HD 110067
Για να μπορέσουμε να το κατανοήσουμε, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι στους 4 εσωτερικούς πλανήτες η αναλογία περιστροφής είναι 3:2. Όταν, δηλαδή, ο πρώτος κάνει τρεις περιφορές γύρω από το άστρο του, ο επόμενος έχει κάνει ακριβώς δύο. Στους εξωτερικούς πλανήτες του συστήματος, η αναλογία γίνεται 4:3. Με άλλα λόγια, για κάθε έξι περιφορές του εσωτερικού πλανήτη, ο πιο εξωτερικός ολοκληρώνει μία.
Πρόκειται για μια μουσική αρμονία του διαστήματος. Αυτή η αρμονία στο διάστημα είναι κάτι σπάνιο. Τα περισσότερα πλανητικά συστήματα γεννιούνται μέσα σε ένα χάος βαρυτικών έλξεων, συγκρούσεις με αστεροειδείς και μεταβολές τροχιών. Το γεγονός όμως ότι το σύστημα HD 110067 διατήρησε αυτήν την τέλεια μαθηματική αλυσίδα δείχνει ότι μάλλον εξελίχθηκε ομαλά.
Οι πλανήτες του HD 110067 ανήκουν στην κατηγορία των Υπο-Ποσειδώνων
Και οι έξι αυτοί κόσμοι ανήκουν στην κατηγορία sub-Neptune, δηλαδή είναι μεγαλύτεροι από τη Γη, αλλά μικρότεροι από τον Ποσειδώνα. Και οι έξι πλανήτες περιστρέφονται γύρω από το άστρο τους με τροχιακές περιόδους που ξεκινούν από περίπου 9 ημέρες για τον εσωτερικό πλανήτη και φτάνουν τις 55 για τον εξωτερικό. Σε αυτές τις κοντινές αποστάσεις δέχονται έντονο αστρικό φως και τεράστια ποσά θερμότητας, με τον εσωτερικό πλανήτη, όπως βλέπουμε στην εικόνα, να φτάνει σε θερμοκρασίες αρκετών εκατοντάδων βαθμών Κελσίου.
Το διαστημικό τηλεσκόπιο TESS της NASA κατέγραψε αρχικά ενδείξεις διελεύσεων πλανητών μπροστά από το άστρο HD 110067, μέσω μικρών πτώσεων στη φωτεινότητά του. Οι παρατηρήσεις του CHEOPS της ESA βοήθησαν τους επιστήμονες να αποκαλύψουν την αλυσίδα των τροχιακών συντονισμών και να προβλέψουν τις τροχιές και των υπόλοιπων πλανητών.
Πιο συγκεκριμένα πέτυχε να επιβεβαιώσει τον χρόνο περιστροφής του τρίτου πλανήτη, δίνοντας στους επιστήμονες το πολυπόθητο «κλειδί» για να αποκωδικοποιήσουν τον μαθηματικό ρυθμό ολόκληρου του συστήματος. Πρόκειται για το δεύτερο πλανητικό σύστημα σε τέτοιου είδους τροχιακή αρμονία που φέρνει στο φως το συγκεκριμένο τηλεσκόπιο. Το πρώτο ήταν το TOI-178.
Ένα διαστημικό εργαστήρι
Το HD 110067 είναι ίσως ένα από τα καλύτερα διαστημικά εργαστήρια, καθώς θα προσφέρει στους επιστήμονες τη δυνατότητα να αναλύουν πώς το αστρικό φως περνάει μέσα από τις ατμόσφαιρές τους. Θα μπορέσουν έτσι να συγκρίνουν τις ατμόσφαιρες, λύνοντας το μυστήριο του πώς εξελίσσονται οι Υποποσειδώνες, μία από τις πιο κοινές κατηγορίες πλανητών.
