Η άσκηση έχει συνδεθεί εδώ και χρόνια με σημαντικά οφέλη για την υγεία, όμως μία νέα επιστημονική μελέτη φωτίζει πιο καθαρά τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να προστατεύει και τον εγκέφαλο από τη νόσο Αλτσχάιμερ. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Σαν Φρανσίσκο, UCSF, εντόπισαν σε ποντίκια έναν βιολογικό μηχανισμό που φαίνεται να εξηγεί γιατί η σωματική δραστηριότητα μειώνει τον κίνδυνο γνωστικής έκπτωσης.
Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκεται μια πρωτεΐνη με την ονομασία γλυκοζυλοφωσφατιδυλινοσιτόλη ειδική φωσφολιπάση D1, γνωστή πιο απλά ως GPLD1. Οι επιστήμονες είχαν ήδη παρατηρήσει ότι τα επίπεδά της αυξάνονται στο αίμα των ποντικιών όταν αυτά ασκούνται. Τώρα, η νέα μελέτη δείχνει ότι η συγκεκριμένη πρωτεΐνη παίζει ενεργό ρόλο στη διατήρηση της υγείας του εγκεφάλου.
Ο ρόλος του αιματοεγκεφαλικού φραγμού
Η προστατευτική δράση της GPLD1 φαίνεται να σχετίζεται με τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό, το φυσικό σύστημα άμυνας που εμποδίζει επιβλαβείς ουσίες του αίματος να περάσουν στον εγκέφαλο. Όταν αυτό το φράγμα αποδυναμώνεται, αυξάνεται ο κίνδυνος φλεγμονής και σταδιακής γνωστικής παρακμής.
Οι ερευνητές εντόπισαν σύνδεση ανάμεσα στην GPLD1 και την TNAP, ένα ένζυμο που επηρεάζει τη διαπερατότητα του φραγμού, ιδιαίτερα σε συνθήκες στρες. Με την πάροδο του χρόνου, η TNAP μπορεί να συσσωρευτεί στα κύτταρα του αιματοεγκεφαλικού φραγμού και να υποβαθμίσει τη λειτουργία τους. Η μελέτη έδειξε ότι η GPLD1 βοηθά στην απομάκρυνση της TNAP από τους ιστούς, ενισχύοντας έτσι την προστασία του εγκεφάλου.
Τι έδειξαν τα πειράματα στα ποντίκια
Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά. Νεαρά ποντίκια που είχαν τροποποιηθεί γενετικά ώστε να εμφανίζουν αυξημένα επίπεδα TNAP στον αιματοεγκεφαλικό φραγμό παρουσίασαν γνωστική επιδείνωση παρόμοια με εκείνη ηλικιωμένων ζώων. Αντίθετα, ηλικιωμένα ποντίκια με μειωμένα επίπεδα TNAP εμφάνισαν λιγότερες διαρροές στον φραγμό, χαμηλότερη φλεγμονή και καλύτερες γνωστικές επιδόσεις.
Σε μοντέλα ποντικιών με Αλτσχάιμερ, είτε η αύξηση της GPLD1 είτε η μείωση της TNAP συνδέθηκαν με χαμηλότερα επίπεδα β αμυλοειδούς, της πρωτεΐνης που σχετίζεται στενά με τη νόσο.
Νέος δρόμος για μελλοντικές θεραπείες
Αν και η έρευνα πραγματοποιήθηκε αποκλειστικά σε ποντίκια, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι παρόμοιοι μηχανισμοί ενδέχεται να ισχύουν και στους ανθρώπους. Αυτό ανοίγει μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα προοπτική για την ανάπτυξη θεραπειών που θα μπορούσαν να μιμούνται τα οφέλη της άσκησης στον εγκέφαλο.
Η προοπτική αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για άτομα μεγαλύτερης ηλικίας ή για ανθρώπους που δεν μπορούν να ασκούνται συστηματικά.
*Η έρευνα έχει δημοσιευτεί στο Cell.
Ακολουθήστε το Techmaniacs.gr στο Google News για να διαβάζετε πρώτοι όλα τα τεχνολογικά νέα. Ένας ακόμα τρόπος να μαθαίνετε τα πάντα πρώτοι είναι να προσθέσετε το Techmaniacs.gr στον RSS feeder σας χρησιμοποιώντας τον σύνδεσμο: https://techmaniacs.gr/feed/.
