Η εθνική επιστημονική υπηρεσία της Αυστραλίας (CSIRO) είχε στείλει ένα αυτόνομο ρομπότ-πλωτήρα στον ωκεανό της Ανταρκτικής, με στόχο να μετρήσει τη θερμοκρασία και την αλατότητα των νερών γύρω από τον παγετώνα Totten.
Όμως ένα ισχυρό θαλάσσιο ρεύμα το παρέσυρε μακριά από την προγραμματισμένη διαδρομή του. Για μήνες θεωρήθηκε χαμένο, μέχρι που επέστρεψε απρόσμενα με εξαιρετικά σπάνια και πολύτιμα δεδομένα.
Ένας υποβρύχιος εξερευνητής κάτω από τους πάγους
Το ρομπότ είχε σχεδιαστεί να βυθίζεται, να συλλέγει δεδομένα και κάθε δέκα ημέρες να ανεβαίνει στην επιφάνεια για να τα μεταδώσει μέσω δορυφόρου. Αυτή τη φορά, όμως, το ρεύμα το οδήγησε κάτω από τον τεράστιο παγετώνα Denman και την παγοκρηπίδα Shackleton, περιοχές σχεδόν αδύνατο να μελετηθούν με συμβατικά μέσα.
Καθώς ήταν παγιδευμένο κάτω από τους πάγους, συνέχισε κανονικά τις μετρήσεις του από τον βυθό μέχρι τη βάση των παγοκρηπίδων. Δεν μπορούσε όμως να ανεβεί στην επιφάνεια, με αποτέλεσμα να «χαθεί» για τους επιστήμονες. Κάθε φορά που προσπαθούσε να ανέβει και χτυπούσε στον πάγο, κατέγραφε το βάθος του. Αυτές οι καταγραφές έγιναν τελικά το κλειδί για τον εντοπισμό του.
Πώς χαρτογραφήθηκε η πορεία του
Οι ερευνητές σύγκριναν τις μετρήσεις βάθους με δορυφορικές εικόνες της περιοχής. Έτσι κατάφεραν να υπολογίσουν τη διαδρομή του ρομπότ και να γνωρίζουν από πού προέρχεται κάθε δείγμα θερμοκρασίας και αλατότητας.
Συνολικά, συγκεντρώθηκαν 195 πλήρη προφίλ δεδομένων, υλικό που μέχρι σήμερα δεν είχε υπάρξει για αυτή την περιοχή.
Τι αποκάλυψε για τους παγετώνες
Τα νέα στοιχεία έδειξαν ότι η παγοράφηση Shackleton δεν φαίνεται, προς το παρόν, να κινδυνεύει από θερμά νερά. Αντίθετα, κάτω από τον παγετώνα Denman καταγράφονται θερμότερα ρεύματα που λιώνουν τον πάγο από κάτω.
Και αυτό είναι ανησυχητικό γιατί ο Denman μόνος του θα μπορούσε να προκαλέσει άνοδο της στάθμης των θαλασσών έως και 1,5 μέτρο παγκοσμίως, εάν λιώσει πλήρως. Τα συμπεράσματα δείχνουν ότι ορισμένες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής ίσως έχουν ήδη δρομολογηθεί.
