Η Κίνα ετοιμάζει νέα συστήματα ελέγχου πτήσης για μαχητικά αεροσκάφη που θα επιτρέπουν τη συνέχιση της πτήσης ακόμα και αν ο πιλότος χάσει τις αισθήσεις του και δε μπορεί να χειριστεί το σκάφος. Η λογική πίσω από αυτά τα συστήματα είναι πως οι ακραίες πιέσεις που δέχονται οι πιλότοι των νέων υπερηχητικών μαχητικών αεροσκαφών μπορούν πολύ εύκολα να τους κάνουν να λιποθυμίσουν, οπότε θα πρέπει να υπάρχει ένα σύστημα ικανό να σώσει τον πιλότο και το ίδιο το αεροσκάφος.
Για αυτό, ερευνητές από το Shenyang Aircraft Design and Research Institute, έναν οργανισμό που συνδέεται με την ανάπτυξη των πολεμικών αεροσκαφών επόμενης γενιάς της Κίνας, συνέταξαν μια μελέτη για ένα νέο σύστημα που θα αναλαμβάνει την πτήση ακόμα και χωρίς τον πιλότο. Στη μελέτη δεν κατονομάζονται τα J-50, ούτε επιβεβαιώνεται πως το συγκεκριμένο αεροσκάφος θα έρθει με αυτά τα συστήματα. Μας δίνει όμως μια εικόνα για την κατεύθυνση που έχει πάρει η αεροναυπηγική της Κίνας, συμπεριλαμβανομένων και των πλήρως αυτόνομων μαχητικών του μέλλοντος.
Νέο επίπεδο αυτόνομων αεροσκαφών
Σύμφωνα με τους ερευνητές, πρόκειται για μια μετάβαση από τα συμβατικά συστήματα ελέγχου πτήσης σε αυτό που χαρακτηρίζεται ως «cognitive manoeuvrability» (γνωσιακή ευελιξία).
Τα σύγχρονα συστήματα μέχρι στιγμής βοηθούν τους πιλότους να διατηρήσουν τη σταθερότητα ενός μαχητικού, όμως οι Κινέζοι το πηγαίνουν ένα βήμα παρακάτω, επιτρέποντας στο λογισμικό του αεροσκάφους να μετατρέπει ευρύτερες τακτικές οδηγίες σε εντολές πτήσης.
Για να λειτουργήσει, το ίδιο το αεροσκάφος θα πρέπει να παρακολουθεί την πλήρη σωματική κατάσταση των πιλότων, όπως επίσης και τις επιδόσεις τους κατά την πτήση. Σε περίπτωση που ο πιλότος δεν είναι σε θέση να χειριστεί το σκάφος, το σύστημα θα αναλαμβάνει τον έλεγχο και τότε το σκάφος θα πετάει πλήρως αυτόνομα, πραγματοποιώντας όσα του έχουν ζητηθεί.

Όλα αυτά χωρίς την ανάγκη για GPS
Όμως το σύστημα της Κίνας έχει κάτι ακόμα πιο εντυπωσιακό. Έχει την ικανότητα να πλοηγείται ακόμα και σε περιβάλλοντα όπου τα δορυφορικά συστήματα δεν είναι διαθέσιμα.
Οι ερευνητές εξετάζουν τον συνδυασμό διαφορετικών τεχνικών πλοήγησης, μέσα στα οποία είναι η κβαντική αδρανειακή πλοήγηση, η χρήση οπτικών αναφορών, καθώς και η πλοήγηση με βάση το έδαφος.
Στην αρχιτεκτονική περιλαμβάνεται επίσης η γεωμαγνητική πλοήγηση. Η ιδέα είναι ότι η αξιοποίηση πολλαπλών αισθητήρων θα μπορούσε να περιορίσει την εξάρτηση από ένα μόνο σύστημα σε περίπτωση παρεμβολών ή απώλειας δορυφορικής πλοήγησης. Έτσι, αν τα δορυφορικά συστήματα για κάποιο λόγο δεν είναι διαθέσιμα, τα αεροσκάφη θα μπορούν να πλοηγηθούν το ίδιο καλά.
Μέχρι στιγμής η Κίνα δεν υποστηρίζει πως έχει εγκαταστήσει κβαντική πλοήγηση στα μαχητικά της. Αναφέρει όμως πως είναι μια τεχνολογία που χρήζει περαιτέρω ανάπτυξης.
Συνεργασία με αυτόνομα drones
Με το ίδιο σύστημα, τα μαχητικά αεροσκάφη της Κίνας θα μπορούν ενδεχομένως να επιχειρούν μαζί με αυτόνομα και μη επανδρωμένα drones.
Τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη θα μπορούσαν να αναλαμβάνουν διαφορετικές αποστολές κατά τη διάρκεια μιας επιχείρησης, ενώ οι αρμοδιότητές τους θα μπορούσαν να ανακατανέμονται εάν κάποιο από τα αεροσκάφη τεθεί εκτός λειτουργίας. Για παράδειγμα, θα μπορούν να προστατεύουν το σκάφος αν ο πιλότος λιποθυμήσει.
Οι ερευνητές περιγράφουν την ιδέα ενός δυναμικού «εικονικού αρχηγού». Το αεροσκάφος με τον πιλότο παίζει τον ρόλο του αρχηγού, όταν όμως ο πιλότος λιποθυμήσει, ένα drone θα μπορούσε να αναλάβει αυτό τον ρόλο, επιτρέποντας στον σχηματισμό των drones να συνεχίσει χωρίς καμία εξάρτηση από τον πιλότο του αεροσκάφους.
Η προσέγγιση θα μπορούσε τελικά να συνδέσει διαφορετικές κατηγορίες αεροσκαφών σε ένα ενιαίο δίκτυο μάχης. Το J-36 και το J-50 αναφέρονται ως υποψήφια αεροσκάφη για τη μελλοντική δύναμη μαχητικών επόμενης γενιάς της Κίνας, χωρίς όμως να επιβεβαιώνεται ότι θα χρησιμοποιούν τα συγκεκριμένα συστήματα.
Οι ερευνητές προτείνουν εκτεταμένες προσομοιώσεις και δοκιμές πτήσης πριν από την ανάθεση πιο ευαίσθητων λειτουργιών σε «έξυπνο» λογισμικό. Για τα πρώτα στάδια δοκιμών προτείνεται επίσης η χρήση χαμηλότερου κόστους μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Με αυτό τον τρόπο, ακόμα κι αν τα πράγματα δεν πάνε καλά, το κόστος δε θα είναι μεγάλο, ενώ παράλληλα θα δημιουργήσουν και εκδοχές του ίδιου συστήματος για πιο οικονομικά αεροσκάφη.