Η ανθρωπότητα έχει πλέον μια πιο ξεκάθαρη εικόνα για το πότε η Γη θα χάσει το οξυγόνο της.
Η ατμόσφαιρά μας, αν και πλούσια σε οξυγόνο, δεν είναι κάτι που θα πρέπει να θεωρείται δεδομένο ούτε αποτελεί ένα μόνιμο χαρακτηριστικό. Αυτό ακριβώς επισημαίνει η έρευνα των Kazumi Ozaki και Christopher Reinhard, η οποία έχει δημοσιευτεί στο επιστημονικό περιοδικό Nature Geoscience, υπογραμμίζοντας ότι τα πάντα θα αλλάξουν σε περίπου 1,08 δισεκατομμύρια χρόνια από σήμερα.
Τι έδειξε η έρευνα για το οξυγόνο του πλανήτη μας
Η έρευνα έδειξε ότι η μελλοντική διάρκεια της οξυγονωμένης ατμόσφαιρας του πλανήτη μας αγγίζει συνολικά το 1 δισεκατομμύριο έτη. Πιο συγκεκριμένα, οι επιστήμονες δημιούργησαν ένα προηγμένο μοντέλο της Γης σε υπολογιστές προκειμένου να προσομοιώσουν τις κλιματικές και βιογεωχημικές διεργασίες.
Όπως εξηγούν οι ερευνητές, ένας από τους λόγους για τους οποίους προέβησαν στη μελέτη αυτή ήταν η ανάγκη να προσδιοριστεί πότε ακριβώς θα συμβεί αυτή η αποξυγόνωση του πλανήτη.
Προηγούμενες θεωρίες εκτιμούσαν ότι η βιόσφαιρα της Γης θα έφτανε στο τέλος της σε περίπου 2 δισεκατομμύρια χρόνια εξαιτίας ενός συνδυασμού παραγόντων, όπως τη σταδιακή αύξηση της ηλιακής ακτινοβολίας και την περιορισμένη διαθεσιμότητα διοξειδίου του άνθρακα για τη φωτοσύνθεση.
Μέχρι σήμερα επικρατούσε η αντίληψη ότι μια τελική πλανητική καταστροφή θα προερχόταν από την πλήρη εξάτμιση του επιφανειακού νερού. Το κλιματικό μοντέλο, ωστόσο, που έτρεξαν οι επιστήμονες αποδεικνύει ότι η απώλεια του οξυγόνου θα λάβει χώρα πολύ νωρίτερα.
Μόλις ξεκινήσει αυτή η διαδικασία, η ανατροπή θα είναι ακαριαία, διαρκώντας περίπου 10.000 χρόνια. Η ατμόσφαιρα θα γεμίσει μεθάνιο, σχηματίζοντας μια οργανική ομίχλη παρόμοια με εκείνη που επικρατούσε στη Γη πριν από 2,4 δισεκατομμύρια χρόνια.
Η σημασία για την αστροβιολογία
Τα ευρήματα αυτά επηρεάζουν άμεσα τις μελλοντικές αποστολές διαστημικών τηλεσκοπίων, όπως το James Webb Space Telescope. Μέχρι τώρα, η αναζήτηση βιοϋπογραφών σε εξωπλανήτες επικεντρωνόταν κατά κύριο λόγο στον εντοπισμό μοριακού οξυγόνου.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η περίοδος κατά την οποία ένας κατοικήσιμος πλανήτης διαθέτει πλούσια σε οξυγόνο ατμόσφαιρα μπορεί να αποτελεί μόνο ένα μέρος της συνολικής περιόδου κατά την οποία μπορεί να φιλοξενεί ζωή. Εάν περιοριστούμε αποκλειστικά στην αναζήτηση αυτού του στοιχείου όταν μελετάμε άλλους κόσμους, κινδυνεύουμε να προσπεράσουμε πλανήτες όπου ακμάζει μονοκύτταρη ζωή κάτω από εντελώς διαφορετικές ατμοσφαιρικές συνθήκες.
Ozaki, K., Reinhard, C.T. The future lifespan of Earth’s oxygenated atmosphere. Nat. Geosci. 14, 138–142 (2021). https://doi.org/10.1038/s41561-021-00693-5