Αιώνες πριν, μια μεγάλη ερυθρά κηλίδα στον Δία εξαφανίστηκε. Όμως λίγο αργότερα δημιουργήθηκε μια νέα. Σήμερα γνωρίζουμε πως το πιο χαρακτηριστικό μέρος του μεγαλύτερου πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος, είναι μια στροβιλιζόμενη καταιγίδα, μεγαλύτερη από την Γη σε μέγεθος.
Περιέργως, παλαιότεροι αστρονόμοι, όπως ο Giovanni Domenico Cassini το 1665, παρατήρησαν επίσης μια κολοσσιαία κόκκινη καταιγίδα στο ίδιο γεωγραφικό πλάτος του Δία. Αυτό αύξησε τις πιθανότητες να είναι η ίδια καταιγίδα.
Τώρα όμως έχουμε μια νέα δημοσιευμένη έρευνα, που χρησιμοποίησε ιστορικά σχέδια και πρώιμες παρατηρήσεις μέσω τηλεσκοπίου, για να καταλήξει στο συμπέρασμα πως η σημερινή Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα είναι στην πραγματικότητα μια ξεχωριστή καταιγίδα. Αυτό δείχνει πως η Μόνιμη Κηλίδα, δεν είναι τελικά τόσο μόνιμη. Η προηγούμενη πιθανότατα εξαφανίστηκε κάπου ανάμεσα στον 18ο και 19ο αιώνα.
«Το σίγουρο είναι ότι κανένας αστρονόμος της εποχής δεν ανέφερε καμία κηλίδα σε αυτό το γεωγραφικό πλάτος για 118 χρόνια», είπε ο Agustín Sánchez-Lavega, πλανητολόγος στο Πανεπιστήμιο της Χώρας των Βάσκων στην Ισπανία.
Κάπου στο 1831, οι αστρονόμοι άρχισαν να βλέπουν ξανά μια εμφανή κόκκινη κηλίδα. Η νέα έρευνα δημοσιεύθηκε στο Geophysical Research Letters και καταλήγει στο συμπέρασμα πως η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα είναι τουλάχιστον 190 ετών.
Πρόκειται για μια πραγματικά εντυπωσιακή καταιγίδα. Περιστρέφεται αριστερόστροφα εδώ και δύο αιώνες και οι άνεμοι της φτάνουν 650 χιλιόμετρα την ώρα. Προς το παρόν, οι αστρονόμοι στην NASA και τους άλλους οργανισμούς, προσπαθούν να καταλάβουν τι είναι αυτό που δίνει το κόκκινο χρώμα σε αυτή την καταιγίδα.
Τα επιστημονικά δεδομένα αιώνων για την Ερυθρά Κηλίδα, δείχνουν πως ήταν πολύ μικρότερη από την Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του 19ου αιώνα και μετά. Αυτό σημαίνει ότι αυτή η προηγούμενη καταιγίδα θα έπρεπε να τριπλασιαστεί σε μέγεθος.. Όμως αυτό είναι κάτι που οι αστρονόμοι δεν έχουν δει ποτέ στις καταιγίδες του Δία, εξηγεί ο Sánchez-Lavega.
Ίσως αναρωτιέστε πώς δημιουργήθηκε η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα, τόσο μοναδική σε χρώμα και μέγεθος. Δεν είσαι μόνος. Για να το ανακαλύψει, η ερευνητική ομάδα έτρεξε προσομοιώσεις σε υπολογιστή, με βάση τη συμπεριφορά των δινών (ή των καταιγίδων) στην ατμόσφαιρα του Δία. Το πιο συναρπαστικό αποτέλεσμα – που δημιούργησε μια μεγαλύτερη “πρώτο-Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα” που θα είχε συρρικνωθεί σε μια πιο συμπαγή καταιγίδα – ήταν ο ασταθής άνεμος και η ατμοσφαιρική διαταραχή σε αυτήν την περιοχή της ατμόσφαιρας του Δία. Ένας άλλος κορυφαίος υποψήφιος ήταν η πιθανότητα να συγχωνευθούν πολλές καταιγίδες, αλλά αυτό δεν παρήγαγε κάτι που να μοιάζει με τη Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα.
Ο αστεροειδής των $10.000.000.000.000.000.000 που θέλει η NASA, ανακαλύφθηκε πριν 172 χρόνια
Εδώ και πάνω από 150 χρόνια, η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα συρρικνώνεται. Το 1879, είχε πιο μακρόστενο σχήμα, σαν λουκάνικο, με πλάτος περίπου 39.000 χιλιόμετρα. Τώρα, έχει πλάτος 14.000 χιλιόμετρα, που είναι περίπου σαν το μέγεθος του προκατόχου της.
«Δεν ξέρουμε ποιο είναι το μέλλον της [Μεγάλης Ερυθράς Κηλίδας]», είπε ο Sánchez-Lavega. Εάν συνεχίσει να συστέλλεται, θα μπορούσε να κατακερματιστεί. Ή, πρόσθεσε, «μπορεί να φτάσει σε σταθερό μέγεθος και να διαρκέσει για μεγάλο χρονικό διάστημα».
Το μόνο σίγουρο είναι πως θα συνεχίσουμε να την παρακολουθούμε από την Γη, εκατοντάδες εκατομμύρια χιλιόμετρα μακριά.
H έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο Geophysical Research Letters.
