Η πιο σπάνια φάλαινα στον κόσμο είναι η φάλαινα με τα δόντια του φτυαριού ( Mesoplodon traversii). Έχουμε βρει μόνο επτά δείγματα μέχρι σήμερα, με το πρώτο να ανακαλύπτεται το 1800, όμως δεν την έχουμε δει ποτέ ζωντανή. Όλα τα δείγματα εκτός από ένα έχουν βρεθεί στις θάλασσες γύρω από τη Νέα Ζηλανδία.
Τον περασμένο Δεκέμβριο έγινε νεκροτομή σε ένα από αυτά τα ζώα, όταν ξεβράστηκε σε ένα νησί της Νέας Ζηλανδίας, επιτρέποντας στους κατοίκους, τους επιστήμονες και τις ομάδες προστασίας περιβάλλοντος, να μάθουν περισσότερα για αυτό το πλάσμα, που οι ντόπιοι ονομάζουν taoka (μεταφράζεται θησαυρός στη γλώσσα των Μαορί).
Το προσωπικό του Υπουργείου Προστασίας του Περιβάλλοντος της Νέας Ζηλανδίας (DOC) έσπευσε στο σημείο για να διερευνήσει αναφορές για μια νεκρή φάλαινα, δίπλα στο ψαροχώρι Taieri Mouth, στις 4 Ιουλίου 2024. Όταν έφτασαν έμειναν με το στόμα ανοιχτό, όταν διαπίστωσαν πως η το ζώο ήταν μια φάλαινα με δόντια του φτυαριού, μήκους 5 μέτρων. Είχαν μπροστά στα μάτια τους «ένα από τα πιο άγνωστα είδη μεγάλων θηλαστικών της σύγχρονης εποχής», όπως δήλωσε ο Gabe Davies, Διευθυντής Παράκτιων Επιχειρήσεων του Otago του DOC, σε μια δήλωση εκείνη την εποχή.
Αυτό ήταν ένα τρομερά σπάνιο περιστατικό και μας έδωσε μια καθοριστική ευκαιρία να μάθουμε περισσότερα για αυτό το σπάνιο είδος. Ήταν η πρώτη φορά που καταφέραμε να έχουμε ένα πλήρες δείγμα από το είδος και μάλιστα σε άριστη κατάσταση. Η πρώτη νεκροτομία σε φάλαινα με δόντια φτυαριού πραγματοποιήθηκε σε αυτό το άριστο δείγμα, τον Δεκέμβριο του 2024, μήνες μετά την ανακάλυψή του και μας έδωσε νέες πληροφορίες για το σπάνιο ζώο.
«Αυτή η tohorā (φάλαινα) δεν ήταν μόνο η πρώτη του είδους της που ανατέμθηκε από την επιστήμη, αλλά ήταν επίσης η πρώτη φορά που η hapū (υποφυλή) μας συνεργάστηκε με επιστήμονες για να συνδυάσει τα ιθαγενή και δυτικά συστήματα γνώσης, ώστε όλοι να μπορέσουμε να κατανοήσουμε καλύτερα τη φάλαινα και τις συμπεριφορές της», δήλωσε η Rachel Wesley, μέλος του Rūnanga, σε μια δήλωση σχετικά με την ανατομία.
Η μελέτη αποκάλυψε για πρώτη φορά πως οι φάλαινες με δόντια φτυαριού, έχουν μικροσκοπικά υποτυπώδη δόντια στην άνω γνάθο τους, όπως οι φρονιμίτες. Υποτυπώδεις δομές όπως αυτή θεωρούνται υπολείμματα της εξέλιξης του είδους, δείχνοντας πως κάποτε εξυπηρετούσαν έναν ευρύτερο σκοπό, αφού αυτός ο σκοπός δεν είναι πλέον αναγκαίος για το είδος.
Τα μειωμένα οπίσθια άκρα των φαλαινών συχνά παρουσιάζονται ως ένα ακόμη παράδειγμα υποτυπωδών δομών, που έχουν απομείνει από την εποχή που εργάζονταν στην ξηρά πριν από περίπου 50 εκατομμύρια χρόνια. Τώρα, τα πόδια έχουν μειωθεί σε μικροσκοπικά υπολείμματα ισχίων, αλλά μπορεί να εξυπηρετούν ακόμα έναν μάλλον ερωτικό σκοπό.
Άνοιξαν τα δείγματα του Apollo 17, που ήταν σφραγισμένα για 50 χρόνια!
Ένα ακόμα παράξενο χαρακτηριστικό που παρατηρήθηκε στο είδος, είναι τα 9 στομαχικοί θάλαμοι, κάτι που έδωσε κάποιες ενδείξεις για το πως τρέφεται και πως επικοινωνεί το είδος.
«Σε μερικά από αυτά τα στομάχια βρήκαμε ράμφη καλαμαριών και μερικούς φακούς από τα μάτια καλαμαριών, μερικά παρασιτικά σκουλήκια και ίσως κάποια άλλα μέρη οργανισμών για τα οποία δεν είμαστε απόλυτα σίγουροι», δήλωσε ο Anton van Helden, Σύμβουλος Θαλάσσιων Επιστημών του DOC και ειδικός στις ραμφωτές φάλαινες. «Έχουμε έναν παρασιτολόγο που θα τα μελετήσει για να μάθει τι είναι.
«Βρήκαμε επίσης ενδιαφέρουσες δομές που σχετίζονται τόσο με τη διατροφή όσο και με την παραγωγή ήχου. Έγιναν ζύγισμα, μετρήσεις και περιγραφές διαφόρων μυών και οργάνων, για να μας βοηθήσουν να περιγράψουμε αυτό το είδος και να κάνουμε συγκρίσεις με συγγενικά είδη. Όλα αυτά προσθέτουν στο σύνολο των γνώσεων που χτίζουμε».
