Εδώ και πάρα πολύ καιρό, έχουμε ενδείξεις για την ύπαρξη ελεύθερης ροής νερού στον Άρη και πλέον αυτές οι ενδείξεις αυξάνονται με γοργούς ρυθμούς. Τα πάντα στη επιφάνεια του Άρη δείχνουν να έχουν σφυρηλατήσει από το νερό, όπως τα δέλτα των ποταμών που παρατηρούμε, όπως επίσης και την παρουσία ορυκτών που συναντώνται μόνο στην παρουσία υγρού στοιχείου. Αυτό όμως που παραμένει ένα μεγάλο μυστήριο είναι το κλίμα του Άρη, την εποχή που ήταν ένας υγρός πλανήτης. Δεν γνωρίζουμε αν ο Άρης ήταν ζεστός και υγρός ή ήπιος και υγρός όπως η Γη. Αυτό σημαίνει πως δε γνωρίζουμε και την κατάσταση αυτού του νερού. Ήταν μεγάλο μέρος του παγωμένο ή είχαμε ωκεανούς νερού;
Σύμφωνα με νέα δεδομένα όμως, βλέπουμε πως πριν από 3 δισεκατομμύρια χρόνια, υπήρχε ένας ωκεανός που κάλυπτε όλο το βόρειο ημισφαίριο του Άρη. Αυτό ήταν το εύρημα μιας ομάδας που μελετά την κοιλάδα Marineri, το μεγαλύτερο σύστημα φαραγγιών του Ηλιακού συστήματος, με μήκος πάνω από 4.000 χιλιόμετρα και πλάτος 200 χιλιόμετρα!
Η ομάδα επιστημόνων μελέτησε γεωλογικές δομές στα νοτιοανατολικά μιας περιοχής που ονομάζεται Coprates Chasma, η οποία πιστεύεται πως κάποτε διέθετε μια βαθιά λίμνη. Τα χαρακτηριστικά του που είχαν περισσότερο ενδιαφέρον είναι οι αποθέσεις στο απότομο μέτωπο του φαραγγιού, κάτι που υποδηλώνει παρουσία ποταμού που έρρεε στο εσωτερικό του. Μάλιστα, όλες οι αποθέσεις ήταν περίπου στο ίδιο υψόμετρο, μεταξύ 3.750-3.650 μέτρων.
Σύμφωνα με τα παραπάνω ευρήματα για την επιφάνεια του Άρη, πιθανότατα υπήρχε μια σταθερή στάθμη νερού, με βάθος περίπου 1 χιλιόμετρο, σε ορισμένα σημεία. Όμως, αν ισχύει κάτι τέτοιο, αυτό σημαίνει πως όλο το βόρειο ημισφαίριο του Άρη, που αποτελείται από πεδινές περιοχές, ,θα έπρεπε να ήταν καλυμμένο από έναν τεράστιο και βαθύ ωκεανό, σύμφωνα με την ανακοίνωση του επικεφαλής συγγραφέα Ignatius Argadestya, μεταπτυχιακού ερευνητή από το Πανεπιστήμιο της Βέρνης.
Η ύπαρξη νερού σε τόσο μεγάλες ποσότητες όμως, δείχνει πως ο Κόκκινος Πλανήτης είχε την δυνατότητα να είναι κατοικήσιμος στο παρελθόν του, όπως επίσης και όλα τα στοιχεία για τη δημιουργία της. Το αν κατάφερε να δημιουργηθεί ζωή όμως παραμένει ακόμα μυστήριο. Για να λύσουμε αυτό το μυστήριο θα πρέπει να επιστρέψουν τα κάνιστρα με τα δείγματα από τον πλανήτη, όμως δυστυχώς το πρόγραμμα Mars Sample Return έχει ακυρωθεί, καθώς η κυβέρνηση των ΗΠΑ έκοψε μεγάλο μέρος από την χρηματοδότηση της NASA για το 2026.
«Γνωρίζουμε τον Άρη ως έναν ξηρό, κόκκινο πλανήτη. Ωστόσο, τα αποτελέσματά μας δείχνουν ότι ήταν ένας μπλε πλανήτης στο παρελθόν, παρόμοιος με τη Γη. Αυτό το εύρημα δείχνει επίσης ότι το νερό είναι πολύτιμο σε έναν πλανήτη και θα μπορούσε ενδεχομένως να εξαφανιστεί κάποια στιγμή», τόνισε ο Argadestya.
Η νέα μελέτη έφερε συναρπαστικά αποτελέσματα για τους επιστήμονες από τον τομέα της γεωλογίας. Τα ευρήματα μας επιτρέπουν να μεταφέρουμε έννοιες που έχουμε αναπτύξει από τις γνώσεις μας για τη Γη, σε άλλους πλανήτες όπως η Άρης, σύμφωνα με τους ερευνητές. Κάνοντας χρήση της ιζηματολογικής προσέγγισης με αυτή τη μελέτη, μπορούμε να κάνουμε συγκρίσεις στα περιβάλλοντα εναπόθεσης μεταξύ Γης και Άρη.
Οι μελέτες αυτές όπως και οι επερχόμενες που θα γίνουν στην επιφάνεια του Άρη, γίνονται μέσω του ExoMars Trace Gas Orbiter του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος, όπως επίσης και μέσω του Mars Express, αλλά και το Mars Reconnaissance Orbiter της NASA.
«Τώρα που γνωρίζουμε ότι ο Άρης ήταν ένας μπλε πλανήτης, θέλουμε επίσης να μάθουμε τι είδους αποσάθρωση έλαβε χώρα εκεί», καταλήγει ο Argadestya.
Η μελέτη δημοσιεύεται στο περιοδικό npj Space Exploration.
