Πολλοί πιστεύουν ότι όσο περισσότερα προγράμματα έχεις εγκατεστημένα στον υπολογιστή σου, τόσο πιο αργός γίνεται. Στην πραγματικότητα, αυτό δεν ισχύει απαραίτητα, ειδικά στην εποχή των SSD. Το να είναι «γεμάτος» ο δίσκος δεν ρίχνει από μόνο του τις επιδόσεις, όπως συνέβαινε παλιά με τους HDD όπου ο μηχανικός βραχίονας έπρεπε να μετακινείται συνεχώς.
Το πρόβλημα ξεκινά όταν οι εφαρμογές τρέχουν ταυτόχρονα, καταναλώνοντας RAM και CPU, συχνά χωρίς να το καταλαβαίνεις. Κάποιες ξεκινούν αυτόματα με το άνοιγμα του υπολογιστή και μένουν ενεργές στο παρασκήνιο χωρίς καν να φαίνονται στη γραμμή εργασιών.
Antivirus τρίτων κατασκευαστών
Μία από τις πιο συχνές αιτίες επιβράδυνσης είναι τα antivirus τρίτων, όπως Norton ή McAfee. Αυτά τρέχουν συνεχώς στο παρασκήνιο και σκανάρουν κάθε αρχείο και διεργασία, δημιουργώντας σοβαρό φορτίο στο σύστημα. Το χειρότερο είναι ότι τα περισσότερα έχουν γίνει υπερβολικά «βαριά» και γεμάτα έξτρα λειτουργίες, ειδοποιήσεις και διαφημίσεις.
Στα Windows 10 και ειδικά στα Windows 11, το Windows Defender καλύπτει πλήρως τις ανάγκες ασφάλειας, με προστασία σε πραγματικό χρόνο, firewall και επιπλέον λειτουργίες όπως core isolation. Για τους περισσότερους χρήστες, ένα τρίτο antivirus είναι απλά περιττό και συχνά κάνει μεγαλύτερη ζημιά στις επιδόσεις παρά καλό.
Overlay εφαρμογές σε παιχνίδια
Εφαρμογές όπως Xbox Game Bar ή το Nvidia overlay είναι χρήσιμες για να βλέπεις FPS, θερμοκρασίες και επιδόσεις μέσα στο παιχνίδι. Το θέμα είναι ότι αυτά τα overlays μπορούν να ρίξουν την απόδοση, ειδικά αν υπάρχουν bugs ή φίλτρα που επηρεάζουν το οπτικό pipeline.
Δεν χρειάζεται να τις διαγράψεις, αλλά καλό είναι να απενεργοποιείς το overlay όταν δεν κάνεις benchmarking ή να χρησιμοποιείς πιο ελαφριά εργαλεία.
Streaming και screen recording
Η εγγραφή οθόνης και το streaming είναι από τα πιο απαιτητικά πράγματα που μπορείς να κάνεις σε έναν υπολογιστή. Το σύστημα πρέπει ταυτόχρονα να αποδίδει το παιχνίδι και να καταγράφει κάθε frame, κάτι που φορτώνει CPU, GPU και RAM.
Αν δεν έχεις πολύ δυνατό hardware, θα δεις κολλήματα και πτώση FPS. Μπορείς να μειώσεις τα γραφικά, να κλείσεις εφαρμογές στο background και να βεβαιωθείς ότι δεν γράφεις κατά λάθος. Για επαγγελματικό streaming, πολλοί χρησιμοποιούν capture card ώστε να μοιράζεται το φορτίο.
Web browser και υπερβολικά tabs
Οι browsers είναι πλέον από τις πιο βαριές εφαρμογές. Δεν φταίει μόνο το Chrome, αλλά η συνήθεια να αφήνουμε δεκάδες καρτέλες ανοιχτές. Κάθε tab καταναλώνει RAM και πολλές φορές CPU, ειδικά αν παίζει βίντεο ή μουσική στο παρασκήνιο.
Επιπλέον, τα extensions μπορεί να τρέχουν συνεχώς χωρίς να το συνειδητοποιείς. Η λύση είναι απλή, κλείσε tabs που δεν χρειάζεσαι, κάνε καθάρισμα σε επεκτάσεις και μην αφήνεις τον browser να τρέχει στο background όταν ανοίγεις κάτι απαιτητικό.
Game launchers που ανοίγουν με το boot
Steam, Epic Games, Battle.net, Riot Client και πολλοί άλλοι launchers συχνά ξεκινούν αυτόματα με τα Windows. Κάποιοι δεν κλείνουν όταν πατήσεις Χ, αλλά μένουν στη system tray και κατεβάζουν updates στο background, δημιουργώντας spikes στη χρήση πόρων.
Δεν μπορείς πάντα να τους απεγκαταστήσεις, αλλά μπορείς να τους περιορίσεις. Απενεργοποίησε το autostart από το Task Manager, ρύθμισε να κλείνουν πλήρως όταν τους κλείνεις και απενεργοποίησε τα αυτόματα updates αν δεν τα χρειάζεσαι.
Λογισμικό κατασκευαστή και bloatware
Σε πολλά laptops και έτοιμα PCs, οι εταιρείες βάζουν δικό τους λογισμικό για «υγεία συστήματος» και «updates». Στην πράξη, τα Windows ήδη κάνουν αυτά τα πράγματα. Αυτές οι εφαρμογές συχνά είναι bloatware που τρέχει με δικαιώματα συστήματος και κάνει συλλογή δεδομένων, καταναλώνοντας CPU και μνήμη ακόμα και όταν δεν κάνεις τίποτα.
Η καλύτερη λύση είναι να τις απεγκαταστήσεις και να βασιστείς στα Windows Update και στο site του κατασκευαστή μόνο όταν χρειάζεται.
RGB software και κακή βελτιστοποίηση
Οι εφαρμογές για RGB φωτισμό, όπως Razer Synapse και άλλα control panels, είναι γνωστές για υψηλή κατανάλωση πόρων. Κάποιες ρυθμίσεις, ειδικά τα δυναμικά εφέ, αυξάνουν το φορτίο και μπορεί να προκαλέσουν stutters στα παιχνίδια.
Αν βλέπεις πτώση επιδόσεων, κράτα τα RGB σε απλές λειτουργίες ή απενεργοποίησε εντελώς την εφαρμογή και άφησε το hardware σε default προφίλ.
Cloud backup utilities και συνεχές syncing
OneDrive, Google Drive και άλλες cloud υπηρεσίες συγχρονισμού τρέχουν διαρκώς στο background. Παρακολουθούν αλλαγές σε φακέλους και ανεβάζουν νέα δεδομένα, κάτι που μπορεί να επιβαρύνει σύστημα και internet, ειδικά όταν συγχρονίζεις πολλά αρχεία ή ολόκληρους δίσκους.
Η λύση είναι να συγχρονίζεις μόνο βασικούς φακέλους, να αποφεύγεις μεγάλα projects σε live-sync και να ορίζεις ώρες συγχρονισμού αν υπάρχει επιλογή.
Video και photo editing εφαρμογές
Το video editing είναι από τις πιο βαριές εργασίες σε υπολογιστή. Ακόμα και αν δεν κάνεις ενεργό μοντάζ, η μετατροπή αρχείων, το rendering και το encoding φορτώνουν CPU και GPU. Αν προσπαθήσεις να κάνεις multitasking την ίδια στιγμή, θα νιώσεις άμεσα τη διαφορά.
Και η επεξεργασία εικόνας μπορεί να καταναλώσει πολλή μνήμη όταν δουλεύεις με υψηλή ανάλυση και layers. Αν το σύστημά σου δεν αντέχει, μείωσε ταυτόχρονες εργασίες και δες αν υπάρχουν ρυθμίσεις performance μέσα στο πρόγραμμα.
Social apps όπως Teams και Discord
Εφαρμογές επικοινωνίας τύπου Microsoft Teams και Discord δεν είναι καθόλου ελαφριές. Μπορούν να μένουν ανοιχτές στο background, να ενημερώνονται συνεχώς, να τρέχουν voice channels και να ενεργοποιούν GPU acceleration. Αν κάνεις screen sharing ή streaming μέσα από αυτές, το φορτίο αυξάνεται ακόμα περισσότερο.
Η καλύτερη πρακτική είναι να κλείνουν πλήρως όταν δεν τις χρειάζεσαι και να ελέγχεις αν έχουν ενεργοποιημένο autostart.
Ακολουθήστε το Techmaniacs.gr στο Google News για να διαβάζετε πρώτοι όλα τα τεχνολογικά νέα. Ένας ακόμα τρόπος να μαθαίνετε τα πάντα πρώτοι είναι να προσθέσετε το Techmaniacs.gr στον RSS feeder σας χρησιμοποιώντας τον σύνδεσμο: https://techmaniacs.gr/feed/.
